Geef eens een pootje.

In onze volgende post over topografie van de vogel bekijken we zijn pootjes even. Niet dadelijk het deel dat je het eerst gaat bekijken denk ik. Maar het kan zeker van belang zijn.

Benen.

Vergelijken we de poten van een vogel met die van ons dan zien we dat ze ongeveer hetzelfde in elkaar zitten. Maar toch even opletten waar nu juist wat zit.

Als we ze even naast elkaar zetten dan lijkt het of je twee totaal verschillende dingen aan het bekijken bent. Maar stroop je broekspijp even op en bekijk even in welke richting alles plooit. En dan wordt het gauw duidelijk. Nummertje 6 op de tekening is dus bij ons de enkel. En vijf is waar onze tenen vastzitten aan onze voet. Het deel tussen 5 en 6 zijn bij ons de middenvoetbeentjes. Het gewricht dat bij de vogel meestal vlak tegen de buik zit is bij ons de knie. En het heupgewricht zit zelfs helemaal in het lichaam net als onze heup.

Een vogel heeft meestal 4 tenen. Bij sommige soorten (zoals eenden) zijn die verbonden met vliezen. En enkele soorten hebben lobben op de tenen (meerkoet). Aan het uiteinde van de tenen zitten nagels. Bij roofvogels zijn die omgevormd naar klauwen. De achterteen heeft meestal geen functie en soms ontbreekt die helemaal (drieteenstrandloper). Bij spechten staan er twee tenen naar voor en twee naar achter. Dit om hun beter te kunnen vasthouden als ze aan een boom opkruipen. De tenen en de poten van vogels zijn bedekt met schubben. En de vorm van de tenen of de kleur is belangrijk om te noteren.

Het loopbeen bestaat uit twee delen. Het onderste deel tussen de tenen en het enkelgewricht noemen we de tarsus (op de tekening tussen 5 en 6). Het bovenste deel van de enkel tot de knie de tibia (op de tekening deel boven 6). De lengte van deze twee delen is voor ringers vaak een gegeven om soorten in de hand te determineren.

Kleur.

Niet enkel de vorm en lengte van de poten is belangrijk. Maar vaak ook de kleur. Neem als voorbeeld de kleine en de grote mantelmeeuw. Twee vogels die toch wel wat op elkaar lijken. De ene is een stuk groter dan de andere, daarom dat je dit in hun naam terugziet. Maar als je één soort apart ziet dan kan je ze natuurlijk niet vergelijken. Daarom kijk ik als ik één van deze soorten zie dadelijk naar de poten. Bij adulte vogels is die bij de grote mantel mooi roze en bij zijn kleine neefje geel.