De grootte van een vogel inschatten is vaak heel belangrijk voor een correcte determinatie. Maar het is niet altijd even gemakkelijk. Allereerst moet je er rekening mee houden dat een vogel bekijken door een verrekijker en zeker door een telescoop een totaal verkeerd beeld kan geven van zijn afmetingen. Zo heb ik al heel vaak moeten horen van mensen die mij vroegen welke roofvogel ze regelmatig bij hun tuis zagen rondcirkelen, als ik hun vertelde dat dit zo goed als zeker een buizerd was : “neen, die ik zag was veel groter dan een buizerd”. En toch was het 9 keer op 10 toch een buizerd.
Foto Tinus vd Hul
Dat er verschil is tussen groot en groot bewijst deze prachtige foto van Tinus vd Hul. In vergelijking met een machtige zeearend lijkt die buizerd, die we voordien toch wel redelijk groot vonden, plots een klein roofvogeltje.
Vergelijken.
Daarom kan je best, als er materiaal in de buurt is, de vogel die je wil determineren vergelijken met soorten die je kent die in de buurt zitten. Maar dan moet je natuurlijk een soort die je kent in de buurt hebben zitten. Liefst dan ook nog eens in één kijkerbeeld.
Neem dit beeld. Stel dat ik de grote vogel op de foto niet zou kennen. Ik bekijk hem zorgvuldig en noteer alle kenmerken die ik zie. Bij de grootte kan ik niet echt de juiste afmetingen in centimeters noteren. Daarvoor ga ik met mijn meetlatje ruim te laat komen. Maar ik wist wel dat de andere vogels op de foto dwergsternen zijn. Dus noteer ik in mijn boekje : “veel groter dan dwergstern – verhouding 1 op 2.
Als de vogels weg zijn kan ik in mijn vogelgids lezen dat een dwergstern 22-24 cm meet (lengte). Dus mijn onbekende zou dan al minstens 40 – 50 cm meten. Dit past bij grote kuifstern (en die zou ik wel eens willen zien hier).
Let er wel op dat de vogels die je vergelijkt dicht bij elkaar zitten. Want met een telescoop haal je het beeld dichterbij en verklein je ook optisch de afstanden tussen de vogels. Het lijkt of ze dicht bij elkaar zitten, maar het kan dat de ene een stuk verder van je verwijderd is dan die andere vogel. En dat geeft voor het inschatten van de grootte vaak een vertekend beeld.
Maatjes.
Een door heel wat vogelkijkers gebruikt trucje dat je kan toepassen, zeker als de vogel alleen wordt gezien, is het gebruiken van maten. En hiervoor gebruiken we een aantal soorten die we goed kennen. Je kan jouw maten zelf kiezen. Bij mij is dat pimpelmees – huismus – spreeuw – turkse tortel – houtduif – zilvermeeuw – buizerd. Naargelang de soortengroep die ik moet determineren en de activiteit van de vogels kan dit lijstje wel wat verschillen. Zo heb ik ook een rijtje watervogels in mijn kopje zitten. En bij roofvogels in vlucht zitten er torenvalk en kraai ook tussen.
Dan komt er in mijn boekje : “zo groot als een spreeuw” of “iets kleiner dan een pimpelmees”.
Een geijkte methode – dat bewijst dit plaatje dat ik vond op het internet.
iedereenbirdaholic 